Kort antwoord: nog niet. Op 23 oktober 2026 bestaat er in België geen algemene wettelijke plicht om de arbeidstijd van elke werknemer te registreren. De regering werkt wel aan een voorontwerp van wet dat elke werkgever verplicht om per werknemer de werkelijke arbeidstijd per dag en per week objectief en betrouwbaar vast te leggen. De streefdatum is 1 januari 2027, met een werkend systeem tegen 1 april 2027.
Dat is niet hetzelfde als CIaO. Check In and Out at Work geldt al voor de schoonmaak en breidt op 1 april 2027 wel zeker uit naar de bouw. In dit artikel leest u wat er in het voorontwerp staat, wat nog kan veranderen, hoe beide verplichtingen zich tot elkaar verhouden en wat u vandaag al zinvol kunt doen.
Stand van zaken op 23 oktober 2026
| Onderwerp | Stand van zaken |
|---|---|
| Algemene registratie van de arbeidstijd | Voorontwerp van wet. Nog niet goedgekeurd door de regering, niet gestemd in de Kamer, niet gepubliceerd in het Belgisch Staatsblad. |
| Geplande start | 1 januari 2027, met een overgangsperiode tot 1 april 2027 |
| Advies Nationale Arbeidsraad | Advies nr. 2.499 van 30 september 2026, zonder akkoord tussen werkgevers en vakbonden |
| Sancties | Nog niet vastgelegd |
| CIaO in de bouw | Wel wet (Programmawet van 30 mei 2026). Start op 1 april 2027 voor werken in onroerende staat vanaf 500.000 euro exclusief btw. |
We volgen dit dossier op en werken dit artikel bij zodra er iets verandert.
Wat vraagt het voorontwerp precies?
Het voorontwerp voegt een nieuw artikel 38quinquies toe aan de Arbeidswet van 16 maart 1971. De kern in vier punten:
- Per werknemer, per dag en per week. De werkgever legt vast hoeveel tijd elke werknemer werkelijk gewerkt heeft.
- Objectief en betrouwbaar. De registratie moet de werkelijke arbeidstijd tonen, niet de geplande.
- Vrije keuze van systeem. Een prikklok is niet verplicht. Een app, een badge, software of een ander systeem mag ook.
- Uurroosters: afwijkingen volstaan. Werkt u met een vast of variabel uurrooster, dan mag u zich beperken tot de afwijkingen op dat rooster, zolang de werkelijke arbeidstijd daaruit blijkt.
Volgens de huidige tekst vallen leidinggevenden, werknemers met een vertrouwenspost, telewerkers en reizend personeel buiten de regeling. Die lijst kan nog wijzigen.
Wat betekent objectief en betrouwbaar in de praktijk? De wet zal dat verder invullen. Onze inschatting: een registratie op het moment zelf houdt beter stand dan een lijst die achteraf wordt ingevuld, en elke correctie moet terug te vinden zijn. Wie, wanneer en waarom iets aanpaste, maakt het verschil bij een inspectie of een discussie over overuren.
Waarom komt deze verplichting er?
De aanleiding is een arrest van het Hof van Justitie van de Europese Unie van 14 mei 2019 (zaak C-55/18). Het Hof oordeelde dat de regels over arbeidsduur en rusttijden alleen afdwingbaar zijn als werkgevers een objectief, betrouwbaar en toegankelijk systeem gebruiken om de arbeidstijd te meten.
België heeft dat nog niet algemeen omgezet. Een parlementair stuk van 5 februari 2026 (DOC 56 1353/001) stelt dat er vandaag geen algemene wettelijke verplichting bestaat. Het gevolg is rechtsonzekerheid, vooral bij betwistingen over overuren.
Wat staat nog niet vast?
De Nationale Arbeidsraad bracht op 30 september 2026 advies uit, zonder akkoord. De standpunten liggen ver uit elkaar:
| Werkgeversorganisaties | Vakbonden | |
|---|---|---|
| Principe | Een algemene plicht is overbodig en te zwaar, zeker voor kmo's | Steunen het principe, maar vinden de tekst te beperkt |
| Timing | Minstens een jaar na publicatie, januari en april 2027 zijn niet haalbaar | Geen standpunt bekend |
| Vorm | Vrije keuze, bestaande gegevens zoals prestatiebladen en Dimona laten meetellen | Elektronische registratie met pauzes en de volledige werkdag |
| Uitzonderingen | Geen standpunt bekend | Geen algemene uitzonderingen |
| Toegang en bewaring | Geen standpunt bekend | Toegang voor werknemer en inspectie, tien jaar bewaring |
| Sancties | Geen standpunt bekend | Eigen sancties |
De regering moet de tekst nu verder bespreken. Daarna volgt de Kamer. Pas na publicatie in het Belgisch Staatsblad liggen de plichten vast. De startdatum, de uitzonderingen, de verplichte gegevens en de sancties kunnen dus nog veranderen.
Wat betekent dat voor uw keuze? Wie vandaag een systeem kiest, kiest het best zo dat het ook het strengste scenario aankan: elektronisch, met pauzes, met toegang voor de werknemer en met een lange bewaartermijn.
Tijdsregistratie en CIaO: twee verplichtingen, niet hetzelfde
De twee worden vaak door elkaar gehaald. Ze hebben een ander doel, een ander toepassingsgebied en een andere bestemming voor de gegevens.
| Algemene tijdsregistratie | CIaO (Check In and Out at Work) | |
|---|---|---|
| Status | Voorontwerp van wet | Wet: Programmawet van 26 december 2022 en van 30 mei 2026 |
| Doel | Naleving van arbeidsduur, rusttijden en overuren | Strijd tegen sociale fraude, zicht op wie aanwezig is op de werkplek |
| Voor wie | Alle werkgevers, privaat en publiek, met uitzonderingen | Schoonmaak voor derden (sinds 1 september 2024), werken in onroerende staat vanaf 500.000 euro exclusief btw en stortklaar beton (vanaf 1 april 2027) |
| Wat | Gewerkte tijd per dag en per week, bij een uurrooster de afwijkingen | Aankomst, pauzes en vertrek per werkplek |
| Wie registreert | De werkgever zorgt voor het systeem | De persoon zelf, op de werkplek en in real time |
| Waar komen de gegevens terecht | In het systeem van de werkgever | In de databank van de RSZ, via het portaal, de app of een webservice |
Een aannemer met grote werven krijgt dus vermoedelijk met beide te maken. CIaO dekt de aanwezigheid op de werf, maar niet de uren in de werkplaats, op kantoor of op kleinere werven onder de drempel. Of CIaO-registraties ook meetellen voor de algemene plicht, is nog niet beslist. Werkgevers vragen wel dat bestaande gegevens meetellen.
De praktische les: voor dezelfde medewerkers wilt u geen twee aparte registraties. Een systeem dat beide verplichtingen uit dezelfde registratie bedient, voorkomt dubbel werk. Meer over de regels van CIaO leest u op onze pagina over de CIaO-verplichting.
Wat geldt vandaag al?
Geen algemene wet betekent niet dat er niets geregeld is. Voor heel wat werkgevers bestaat al een registratieplicht:
- Glijdende uurroosters: wie zijn werknemers zelf hun begin- en einduur laat kiezen, moet al een systeem van tijdsopvolging hebben.
- Deeltijdse werknemers: afwijkingen van het deeltijdse uurrooster moeten worden bijgehouden.
- Schoonmaak voor derden: in- en uitregistratie via CIaO, verplicht sinds 1 september 2024.
- Bouw: aanwezigheidsregistratie via Checkinatwork, vanaf 1 april 2027 via CIaO.
- Sectorregels: zoals het geregistreerde kassasysteem in de horeca en de tachograaf en prestatiebladen in het transport.
Wachten tot 2027 is voor veel bedrijven dus geen optie. Een deel van hun personeel valt nu al onder een registratieplicht.
Volstaan Excel of papier?
Het voorontwerp legt geen vorm op, dus Excel of papier is niet automatisch verboden. Een lijst die iedereen achteraf zonder spoor kan aanpassen, is wel moeilijk objectief te noemen. Bij een inspectie of een discussie over overuren is dat zwak bewijs.
Daar komt bij dat uren in Excel later nog een keer moeten worden overgetypt voor de loonverwerking. Elke overdracht is een kans op fouten. Herkent u dat? Lees dan ook 7 signalen dat Excel uw planning niet meer aankan.
Wat kunt u nu al doen?
Een nieuw systeem kopen alleen voor deze wet is vandaag voorbarig. Wel kunt u nu al de analyse maken, zodat u snel kunt handelen zodra de tekst vastligt.
- Breng in kaart hoe u vandaag uren bijhoudt. Per groep: kantoor, werkplaats, buitendienst, werf. Wie registreert wat, waar en in welk systeem?
- Bepaal wie onder een uitzondering kan vallen. Leidinggevenden, vertrouwensposten, telewerkers en reizend personeel. Houd er rekening mee dat die lijst nog kan wijzigen.
- Kijk naar de overlap met CIaO. Welke medewerkers registreren nu al via CIaO of Checkinatwork, of moeten dat vanaf 1 april 2027?
- Volg de weg van registratie naar loonbrief. Hoeveel keer worden uren overgetypt voor ze bij het sociaal secretariaat aankomen? Daar zitten de meeste fouten.
- Leg uw eisen voor een systeem vast. Gebruik de checklist hieronder.
- Bespreek het met uw sociaal secretariaat en neem een mogelijke tool op in het budget voor 2027.
Voor wie al onder CIaO valt of nu al worstelt met correcties in de loonverwerking, is wachten wel een risico. Kiest u nu, kies dan een oplossing die ook de algemene tijdsregistratie kan dragen. Hoe planning, tijdsregistratie en loonvoorbereiding beter op elkaar afstemmen helpt, leest u op go-virtual.com.
Checklist: waaraan moet een systeem voor tijdsregistratie voldoen?
Deze lijst is gebaseerd op het voorontwerp en op de eisen die de vakbonden in het advies van de Nationale Arbeidsraad stelden. Zo bent u ook voorbereid als de definitieve wet strenger wordt.
- De medewerker registreert zelf, op het moment zelf, niet achteraf
- Begin, einde en pauzes worden vastgelegd
- Afwijkingen ten opzichte van het uurrooster zijn meteen zichtbaar
- Elke correctie is traceerbaar: wie, wanneer en waarom
- De werknemer kan zijn eigen registraties inkijken
- Het werkt op verplaatsing en op meerdere locaties, niet alleen aan één deur
- Voor CIaO-werkplekken gaan de registraties rechtstreeks naar de RSZ
- Gevalideerde uren gaan zonder overtypen naar de loonverwerking
- De gegevens worden lang genoeg bewaard en zijn conform de GDPR
Hoe MyVIRO helpt
MyVIRO is de employee self-service app (ESS-app) van GO-VIRTUAL. Uw medewerkers registreren zelf hun begin, pauzes en einde, op hun eigen toestel en met locatiecontrole. Voor werkplekken die onder CIaO vallen, gaan de registraties via de webservice van de RSZ rechtstreeks naar CIaO. Zo bedient één registratie beide verplichtingen.
In de backoffice ziet u meteen ontbrekende tikkingen, afwijkende locaties en openstaande goedkeuringen, nog vóór de loonvoorbereiding begint. Gevalideerde gegevens stromen door naar uw HR-, ERP- of loonverwerkingssysteem. MyVIRO berekent zelf geen lonen. Wie verder wil, koppelt MyVIRO aan VIRO voor pre-payroll.
Tijdsregistratie is vaak de eerste stap. In dezelfde app vragen medewerkers ook verlof aan, melden ze ziekte, dienen ze onkosten in en raadplegen ze documenten. Uw gegevens blijven in België.
- Bekijk hoe MyVIRO werkt, van app tot backoffice
- Lees wat MyVIRO doet voor bedrijven of voor sociale secretariaten
- Vergelijk de pakketten
Zie hoe uw medewerkers vandaag al correct registreren, wat de wet in 2027 ook vraagt.
Lees ook
- Management by exception: tijdsregistratie en payroll controleren op afwijkingen
- Maandchecklist payrollvoorbereiding: wat levert u aan uw sociaal secretariaat?
- Is verplaatsingstijd arbeidstijd? Zo registreert u mobiliteit voor payroll
Veelgestelde vragen over tijdsregistratie in 2027
Nog niet zeker. Op 23 oktober 2026 is de algemene registratieplicht een voorontwerp van wet. De regering mikt op 1 januari 2027, met tijd tot 1 april 2027 om een systeem werkend te krijgen. Pas na publicatie in het Belgisch Staatsblad staat de datum vast.
Nee. Het voorontwerp laat de keuze van het systeem aan de werkgever. Een app, een badge of software mag ook, zolang de registratie objectief en betrouwbaar is.
Volgens het voorontwerp mag u zich bij een vast of variabel uurrooster beperken tot de afwijkingen, als de werkelijke arbeidstijd daaruit blijkt. Een rooster met alleen geplande uren volstaat niet.
Volgens de huidige tekst niet. Leidinggevenden, werknemers met een vertrouwenspost, telewerkers en reizend personeel vallen erbuiten. De vakbonden willen die uitzonderingen schrappen, dus dit kan nog wijzigen.
CIaO registreert de aanwezigheid op een werkplek in de schoonmaak en, vanaf 1 april 2027, op grote werven. De persoon registreert zelf en de gegevens gaan naar de RSZ. De algemene tijdsregistratie gaat over de gewerkte uren van alle werknemers, in een systeem dat de werkgever kiest.
Dat is nog niet beslist. Werkgevers vragen dat bestaande gegevens meetellen. Een systeem dat uit één registratie zowel CIaO als de eigen tijdsregistratie voedt, vermijdt dubbel werk.
Voor de algemene registratieplicht zijn nog geen sancties vastgelegd. Voor CIaO gelden wel al boetes per betrokken persoon, en voor glijdende uurroosters en deeltijdse arbeid gelden de bestaande regels.
Het voorontwerp verbiedt het niet. Een lijst die achteraf zonder spoor aanpasbaar is, is wel zwak bewijs bij een inspectie of een discussie over overuren.
Bronnen
- Voorontwerp van wet tot invoeging van artikel 38quinquies in de Arbeidswet van 16 maart 1971, voor advies voorgelegd aan de Nationale Arbeidsraad op 26 maart 2026
- Nationale Arbeidsraad, advies nr. 2.499 van 30 september 2026
- Kamer van volksvertegenwoordigers, DOC 56 1353/001 van 5 februari 2026
- Hof van Justitie van de Europese Unie, arrest van 14 mei 2019, zaak C-55/18
- KMO.partners, “Werkgevers moeten mogelijk tegen 1 april 2027 de arbeidstijd van hun personeel registreren”, 7 oktober 2026: kmo.partners
- RSZ, Check In and Out at Work: socialsecurity.be
- RSZ, Werken in onroerende staat: socialsecurity.be
Auteur: Jean-Philippe Delberghe bij MyVIRO. Gepubliceerd op 23 oktober 2026. Laatst bijgewerkt op 23 oktober 2026.
Dit artikel is een informatieve toelichting en geen juridisch advies. De wetgeving is nog in voorbereiding. Raadpleeg uw sociaal secretariaat voor uw specifieke situatie.